Το τρίτο θερμότερο έτος που καταγράφηκε ποτέ το 2025
Η έκθεση του ευρωπαϊκού προγράμματος γεωσκόπησης Copernicus συλλέγει και αναλύει δεδομένα και μαζί τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής
Ως το τρίτο θερμότερο έτος που έχει καταγραφεί ποτέ χαρακτηρίστηκε το 2025, σύμφωνα με τα στοιχεία της έκθεσης Copernicus Global Climate Highlights, που δημοσιεύθηκε από την Ευρωπαϊκή Ένωση πριν από μερικές μέρες. Σύμφωνα με τα δεδομένα που συνέλεξε το πρόγραμμα γεωσκόπησης της ΕΕ, η παγκόσμια μέση θερμοκρασία βρέθηκε μόλις 0,01°C χαμηλότερα από τα επίπεδα του 2023, ενώ το 2024 εξακολουθεί να διατηρεί την πρωτιά, ως το θερμότερο έτος στην ιστορία των καταγραφών. Όπως τονίζουν οι ειδικοί, οι θερμοκρασίες του 2025 ήταν σημαντικά υψηλότερες από τους μακροχρόνιους ιστορικούς μέσους όρους, εντείνοντας τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής και την εμφάνιση των φυσικών καταστροφών.
Η Ευρώπη στο «κόκκινο»
Στην Ευρώπη, όπως δείχνουν τα δεδομένα, τα τελευταία χρόνια καταγράφεται συνεχιζόμενη ανοδική τάση ως προς τις θερμοκρασίες. Η έκθεση του Copernicus, η οποία πραγματοποιήθηκε σε συνεργασία με τον Παγκόσμιο Μετεωρολογικό Οργανισμό των Ηνωμένων Εθνών (WMO) και εθνικούς οργανισμούς παρακολούθησης του κλίματος, επισημαίνει ότι οι θερμοκρασίες του αέρα πάνω από την ξηρά, ήταν οι δεύτερες υψηλότερες που έχουν καταγραφεί ποτέ.
Η έντονη θερμότητα της περιόδου 2023-2025 αποδίδεται σε δύο βασικούς παράγοντες. Αρχικά, τα αέρια του θερμοκηπίου συνεχίζουν να συσσωρεύονται στην ατμόσφαιρα, με αποτέλεσμα οι εκπομπές να αυξάνονται με ρυθμούς κατά τους οποίους οι φυσικές καταβόθρες άνθρακα, όπως τα δάση, να δυσκολεύονται να απορροφήσουν το διοξείδιο του άνθρακα.
Επιπλέον, οι θερμοκρασίες της επιφάνειας των θαλασσών άγγιξαν πρωτοφανή επίπεδα, εξαιτίας των παρατεταμένων περιόδων ζέστης και της μακροχρόνιας υπερθέρμανσης των ωκεανών, αποτελέσματα της κλιματικής αλλαγής. Τα ιστορικά υψηλά επίπεδα θερμοκρασιών συνοδεύτηκαν, σε παγκόσμιο επίπεδο, από μια σειρά ακραίων φυσικών καταστροφών όπως π.χ. παρατεταμένοι καύσωνες, ισχυρές καταιγίδες και εκτεταμένες δασικές πυρκαγιές, με αυξανόμενες επιπτώσεις σε κοινωνίες, υποδομές και κυβερνήσεις.
Η κατάσταση των πόλων «ρυθμιστής» του κλίματος
Ιδιαίτερα ανησυχητικές εμφανίζονται οι συνθήκες που επικρατούν στους πόλους. Η Ανταρκτική κατέγραψε την υψηλότερη ετήσια θερμοκρασία στην ιστορία, ενώ η Αρκτική βίωσε το δεύτερο θερμότερο έτος από την έναρξη των μετρήσεων, με σοβαρές επιπτώσεις στους παγετώνες και στην ισορροπία του ευρύτερου κλίματος του πλανήτη.
Σύμφωνα με τη Συμφωνία των Παρισίων, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει δεσμευθεί για την επίτευξη κλιματικής ουδετερότητας έως το 2050, και συγκεκριμένα για τον περιορισμό της αύξησης της παγκόσμιας θερμοκρασίας κατά 1,5°C. Μέσα στο 2026 μάλιστα, αναμένεται να παρουσιαστεί ένα νέο Ευρωπαϊκό Πλαίσιο για την Κλιματική Ανθεκτικότητα και τη Διαχείριση Κινδύνων, με στόχο την καλύτερη προετοιμασία της ΕΕ απέναντι στους κλιματικούς κινδύνους και την ενίσχυση της ανθεκτικότητας.